નવજીવન ન્યૂઝ. સુરત: ગુજરાતનો અને દેશનો પહેલો સ્ટીલ વેસ્ટ રોડ તૈયાર થઇ ગયો છે. આ રોડ પર ભારે વાહનો પણ દોડી રહ્યા છે. આ રોડનું નિર્માણ નીતિ આયોગ, સ્ટીલ મંત્રાલય અને સેન્ટ્રલ રોડ રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ દ્વારા સાથે મળીને કરવામાં આવ્યું છે. આ રસ્તો સુરતના AMNS પ્લાન્ટમાંથી નીકળેલા કચરાનો બનેલો છે. નીતિ આયોગના સભ્ય વી કે સારસ્વતે આજે સુરતના હજીરા ખાતે રસ્તાનું નિરીક્ષણ કર્યું હતું. ગુજરાતના હજીરા પોર્ટ પર એક કિલોમીટર લાંબો રસ્તો અગાઉ અનેક ટન વજન વહન કરતી ટ્રકોને કારણે નુકસાન થયું હતું, પરંતુ એક પ્રયોગમાં આ રસ્તો સંપૂર્ણપણે સ્ટીલના કચરામાંથી બનાવવામાં આવ્યો છે.
હવે 1000થી વધુ ટ્રકો દરરોજ 18થી 30 ટન વજન લઇને આ રસ્તા પરથી પસાર થાય છે, પરંતુ રસ્તો તો જેમનો તેમ છે. સ્ટીલ વેસ્ટથી બનેલા દેશના પહેલા રસ્તાનું નિરિક્ષણ નીતિ આયોગના સભ્ય વી કે સારસ્વતે શુક્રવારે કર્યું હતું અને કહ્યું હતું કે આ રસ્તો દરેક સ્કેલ પર સાચો છે. આ પ્રસંગે નીતિ આયોગના સભ્યએ જણાવ્યું હતું કે, આજે આ રસ્તો જોઈને મારું એક સપનું પૂરું થયું. જ્યારે મેં દુર્ગાપુર સ્ટીલ પ્લાન્ટમાં 10 કિ.મી.ના વિસ્તારમાં સ્ટીલનો કચરો જોયો, ત્યારે મેં વિચાર્યું કે શા માટે તેનો ઉપયોગ કરી શકાતો નથી. ત્યારથી આજ દિન સુધી હું ક્યાંક તેનો ઉપયોગ કરીને સર્ક્યુલર ઇકોનોમીને પ્રોત્સાહન આપવાનો પ્રયાસ કરતો આવ્યો છું.
AMNS સુરતના એક્ઝિક્યુટિવ ડિરેક્ટર સંતોષ એમ મુંધરાએ જણાવ્યું હતું કે, દર વર્ષે દેશના વિવિધ સ્ટીલ પ્લાન્ટમાં આશરે ૨૦ મિલિયન ટન સ્ટીલનો કચરો ઉત્પન્ન થાય છે. ૨૦૩૦ સુધીમાં તે વધીને ૪૫ મિલિયન ટન થઈ જશે. આજે પરિસ્થિતિ એ છે કે સ્ટીલ પ્લાન્ટોમાં સ્ટીલના કચરાના પહાડો બની ગયા છે. આ પર્યાવરણ માટે મોટો ખતરો ઉભો કરે છે. એટલા માટે નીતિ આયોગના નિર્દેશ પર સ્ટીલ મંત્રાલયે આ કચરાના ઉપયોગ માટે સેન્ટ્રલ રોડ રિસર્ચ ઈન્સ્ટીટ્યૂટને એક પ્રોજેક્ટ આપ્યો છે. ઘણા વર્ષોના સંશોધન બાદ વૈજ્ઞાનિકોએ સુરતના AMNS સ્ટીલ પ્લાન્ટમાં સ્ટીલ વેસ્ટ પર પ્રોસેસ કરી સ્ટીલ વેસ્ટનું બેલેસ્ટ તૈયાર કર્યું છે. આ પ્રયોગ બાદ હવે દેશના રાજમાર્ગો અને રન વે રોડ સ્ટીલના કચરાથી બનેલા હશે, કારણ કે તેમાંથી બનેલા રસ્તાઓ ખૂબ જ મજબૂત છે અને આ રોડની જાડાઇમાં પણ સામાન્ય રસ્તાથી 30 ટકાનો ઘટાડો કરવામાં આવ્યો છે.
CRRIના પ્રિન્સિપલ સાયન્ટિસ્ટ સતીશ પાંડેએ જણાવ્યું હતું કે, આ રોડના નિર્માણમાં કચરાનું પ્રોસેસિંગ કરીને એક લાખ ટન સ્ટીલનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે, જેથી આ કચરાથી થતું પ્રદૂષણ મહદઅંશે ઘટાડી શકાય, આપણે કચરાના સ્ટીલ પ્લાન્ટ પર પડેલા જમીન પ્રદૂષણ, વાયુ પ્રદૂષણ અને જળ પ્રદૂષણને ઘટાડી શકીએ. આપણે તેનો આ રીતે ઉપયોગ કરી શકીએ. જ્યારે પથ્થર અને બેલાસ્ટથી બનેલા રોડની કિંમત 2100-2200 રૂપિયા પ્રતિ ચોરસ મીટર છે, આ રોડની કિંમત માત્ર 1200 ચોરસ મીટર છે. તે રસ્તો બનાવવાનો ખર્ચ પણ ઘટાડી રહ્યું છે.
 |
 |
 |
સાર્થક પ્રકાશન દ્વારા પ્રકાશિત પ્રશાંત દયાળનાં ત્રણ યાદગાર પુસ્તકો
૧. લતીફઃ દારૂબંધીનું અર્થકારણ, કોમવાદનું રાજકારણ (કિંમતઃ રૂ.૧૧૦)
૨. જીવતી વારતા (કિંમત રૂ.૧૫૦)
૩. ૨૦૦૨ : રમખાણોનું અધૂરું સત્ય (કિંમત રૂ. ૧૫૦)
પુસ્તકો મેળવવાનું સ્થળઃ બુકશૅલ્ફ, સ્વસ્તિક ચાર રસ્તા, અમદાવાદ
98252 90796 પર ફોન કે વૉટ્સએપ મેસેજ કરીને પણ પુસ્તકો ઘરેબેઠાં મેળવી શકાય છે.
 |  |  |  |
